بی‌داد

مغذی

آهن

پاسخ کوتاه

آهن گیاهی (غیرهِم) کندتر جذب می‌شود اما با ویتامین C جذبش تا چند برابر بالا می‌رود. یک لیوان آب پرتقال یا کمی آبلیمو کنار عدسی، تفاوت را می‌سازد.

نیاز روزانه: زنان ۱۸ میلی‌گرم، مردان ۸ میلی‌گرم؛ گیاه‌خواران حدود ۱٫۸ برابر

منابع گیاهی آهن
منبع / شاخصمقدار
عدس پخته۳٫۳ میلی‌گرم در ۱۰۰ گرم
اسفناج پخته۳٫۶ میلی‌گرم در ۱۰۰ گرم
تخم کدو۸ میلی‌گرم در ۱۰۰ گرم
ارده۹ میلی‌گرم در ۱۰۰ گرم
توفو۵٫۴ میلی‌گرم در ۱۰۰ گرم

نکته‌های عملی

  • چای و قهوه را تا یک ساعت پس از غذا ننوشید؛ تانن جذب آهن را کم می‌کند.
  • خیساندن و جوانه‌زدن حبوبات، فیتات را کم و آهن را در دسترس‌تر می‌کند.
  • پختن در ظرف چدنی مقدار آهن غذا را افزایش می‌دهد.

مغذی‌ها و خوراکی‌های دیگر

تفسیر نیاز و منابع آهن

نیاز آهن با سن، وضعیت بارداری یا شیردهی و بعضی بیماری‌ها تغییر می‌کند. عدد عمومی بزرگسال سالم را نسخهٔ فردی ندانید؛ مقدار در غذا، جذب و دوز مکمل سه مفهوم متفاوت‌اند.

آهن غذایی با دوز مکمل یکسان نیست. فریتین می‌تواند در التهاب بالا باشد؛ خستگی یا رنگ‌پریدگی به‌تنهایی تشخیص کمبود نیست. خون‌ریزی، بیماری و آزمایش باید در تصمیم درمان دیده شوند.

برای خواندن منبع، دنبال نام دقیق غذا و وزن سهم باشید؛ عدد صد گرم را به یک قاشق یا لیوان تعمیم ندهید. از ادعاهای «درمان قطعی»، «تقویت هورمون» یا «بدون نیاز به آزمایش» نتیجهٔ پزشکی نگیرید.

مراجع بررسی: NIH — برگه‌های مواد مغذی؛ USDA — رکوردهای ترکیب غذا.

پرسش‌های متداول

آهن گیاهی (غیرهِم) کندتر جذب می‌شود اما با ویتامین C جذبش تا چند برابر بالا می‌رود. یک لیوان آب پرتقال یا کمی آبلیمو کنار عدسی، تفاوت را می‌سازد. راهنمای نیاز: زنان ۱۸ میلی‌گرم، مردان ۸ میلی‌گرم؛ گیاه‌خواران حدود ۱٫۸ برابر.

قدم بعدی

  1. ۱

    نیاز روزانه‌تان را حساب کنید

    با ماشین‌حساب تغذیه، نیاز شخصی خود بر پایهٔ سن، وزن و فعالیت را ببینید.

  2. ۲

    دو منبع ثابت انتخاب کنید

    از جدول بالا دو منبع که واقعاً دوستشان دارید بردارید و هفتگی بخرید؛ تنوع مهم‌تر از کامل‌بودن یک وعده است.

  3. ۳

    جذب را بالا ببرید

    آهن گیاهی را با منبع ویتامین C بخورید و چای و قهوه را یک ساعت از وعده فاصله دهید.

  4. ۴

    B12 را جدی بگیرید

    منبع قابل اعتماد B12 ضروری است؛ نیاز به مکمل‌های دیگر را بر اساس رژیم، سلامت و نظر متخصص بررسی کنید.

روش کار و منابع

برای بررسی هر ادعا، منبع مرتبط با همان موضوع و تاریخ انتشار آن را بخوانید؛ فهرست عمومی منابع به‌تنهایی تأیید همهٔ جمله‌های این صفحه نیست. مقدار مواد مغذی با نوع محصول، روش پخت و اندازهٔ سهم تغییر می‌کند و برچسب محصول بر عدد تقریبی جدول اولویت دارد. شواهد جهانی را نباید بدون بررسی به شرایط ایران تعمیم داد.

این مطلب آموزشی است و جای مشاورهٔ پزشک یا متخصص تغذیه را نمی‌گیرد؛ در بارداری، بیماری مزمن یا مصرف دارو حتماً با پزشک مشورت کنید.

فهرست کامل استنادها